'We vonden het vreselijk dat we weg moesten uit Suriname. Hiermee kwam een einde aan twee eeuwen zendelingschap. Het was een heel dramatisch moment, zowel voor de Surinamers.´
Gerard Frey

Transport
Het duurt nog heel lang voor er voldoende transportmogelijkheden zijn. Allerlei groepen mensen die weg willen, moeten in Suriname en op de Antillen blijven:

a) Nederlanders die naar Nederland willen
b) joodse vluchtelingen
c) Amerikaanse militairen
d) geïnterneerde Duitsers, Oostenrijkers, Zuid-Afrikanen en ‘Indische NSB-ers’

Duitsers en Oostenrijkers
De vrijlating van de Duitse en Oostenrijkse geïnterneerden laat op zich wachten. De 22 Duitse mannen die met een Surinaamse vrouw zijn getrouwd worden daarom toch vrijgelaten, op voorwaarde dat zij zich van politieke activiteit onthouden. De rest kan pas begin 1947 Kamp Copieweg verlaten.

Op 19 februari 1947 vertrekken de Duitsers per schip naar Amsterdam. Net als bij de ‘Indische NSB-ers’ loopt de bevolking massaal uit voor een zeer emotioneel afscheid. Bijna honderd Duitsers en Oostenrijkers, onder wie de joden, krijgen toestemming om op de Antillen te blijven.

Amerikanen
In februari 1947 vertrekken de laatste Amerikaanse militairen van de Antillen; op 22 oktober vertrekken de laatste 42 Amerikanen uit Suriname. Zij krijgen een feestelijk afscheid. Hun basis op Zanderij wordt overgedragen aan de Nederlanders.

Hiermee wordt, tweeëneenhalf jaar na de bevrijding van Nederland, de oorlog echt afgesloten.

'De inheemsen hadden sympathie voor ons gekregen toen ze zagen hoe blanken andere blanken behandelden. Het vertrek was luisterrijk. De hele bevolking uit de omtrek had zich, voorzien van vlaggen, drums en andere instrumenten, langs de rivier opgesteld om afscheid van ons te nemen.’
De heer J.E. Stulemeijer, Indische geïnterneerde